نانوذراتی که سرطان را غافلگیر کرد؛ بیدارباش سیستم ایمنی علیه ملانوما

به گزارش الفبای رشد به نقل از مهر،پژوهشگران دانشگاه کرنل آمریکا به کشفی شگفتانگیز دست یافتهاند: نانوذراتی بسیار ریز که پیشتر تنها بهعنوان ابزار تشخیص و رسانش دارو شناخته میشدند، اکنون توانایی فعالسازی سیستم ایمنی بدن علیه یکی از مهاجمترین انواع سرطان پوست، یعنی ملانوما، را از خود نشان دادهاند؛ کشفی که میتواند مسیر درمانهای ایمنی سرطان را دگرگون کند.
مطالعهای تازه که نتایج آن در نشریه معتبر «نِیچر نانوتکنولوژی» (Nature Nanotechnology) منتشر شده است، از توانایی غیرمنتظره نانوذراتی موسوم به «پرایمداتهای کرنل» یا سیداتها (C’dots) در فعالسازی سیستم ایمنی علیه سرطان ملانوما پرده برداشته است. این پژوهش حاصل همکاری محققان دانشکده پزشکی ویل کرنل (Weill Cornell Medicine) و دانشکده مهندسی دانشگاه کرنل (Cornell Engineering) است.
این نانوذرات که ساختاری بسیار کوچک از نوع هسته–پوسته سیلیکا دارند، پیشتر در کارآزماییهای بالینی انسانی بهعنوان ابزار تشخیص سرطان و سامانهای برای انتقال دارو مورد آزمایش قرار گرفته بودند. اما یافتههای جدید نشان میدهد که نقش آنها بهمراتب فراتر از یک حامل یا عامل غیرفعال است.
بر اساس این پژوهش، سیداتها قادرند «ریزمحیط تومور» را، که یکی از مهمترین عوامل مقاومت سرطان در برابر درمان است، بازبرنامهریزی کنند. ریزمحیط تومور مجموعهای پیچیده از سلولهای سرطانی، سلولهای ایمنی، مولکولها و ساختارهای اطراف تومور است که اغلب به سرکوب پاسخ ایمنی بدن کمک میکند. نانوذرات کرنل با تغییر این محیط، تومورهای مقاوم به درمان را به تومورهایی پاسخگوتر تبدیل میکنند.
اولریش ویزنر، استاد دانشگاه کرنل، این کشف را «کاملاً غیرمنتظره» توصیف میکند و میگوید این نانوذرات حتی بدون اتصال به هیچ داروی شیمیایی، طیفی از اثرات ضدتوموری را در مدلهای ملانوما ایجاد میکنند؛ اثراتی که بخشی از آنها پیشتر قابل پیشبینی نبود.
این پژوهش در ادامه مطالعاتی است که نخستین بار در سال ۲۰۱۶ نشان داد سیداتها میتوانند نوعی مرگ برنامهریزیشده سلولی به نام «فروپتوز» را در سلولهای سرطانی فعال کنند؛ فرآیندی که بدون استفاده از شیمیدرمانی مرسوم، باعث کاهش رشد تومور میشود. با این حال، یافتههای جدید نشان میدهد که تأثیر این نانوذرات به هدفگیری مستقیم سلولهای سرطانی محدود نمیشود.



