بررسی برپایی نمایشگاه کتاب در مشهد

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری الفبای رشد، حسین مسگرانی در نشست خبری مربوط به تجلیل از نامآوران فرهنگ و هنر استان خراسان رضوی، بر لزوم توجه مستمر به کتاب و کتابخوانی تأکید کرد و گفت: اهمیت دادن به کتاب نباید محدود به هفته کتاب باشد، بلکه نهادها و سازمانهای مختلف باید در طول سال به این حوزه توجه داشته باشند. با این حال، در این هفته ضروری است که توجه ویژهتری به چرخه تولید، عرضه کتاب و فعالان این عرصه معطوف شود.
وی در ادامه به اهمیت حمایت از بخشهای مختلف صنعت نشر اشاره کرد و افزود: نویسندگان، ناشران، مترجمان، کتابفروشان، کتابخانهها و سایر اقشار مرتبط با حوزه کتاب و کتابخوانی، همگی در رونق این عرصه نقش مؤثری دارند و لازم است مسئولان با برگزاری جلسات و گفتوگوهای مستقیم، مسائل و مشکلات این فعالان را بشنوند.
مسگرانی همچنین به اجرای برنامه کتابگردی در سالهای اخیر اشاره کرد و گفت: در این برنامه، مسئولان به کتابخانهها و کتابفروشیها سر میزنند، اما باید زمینهای فراهم شود تا در طول سال نیز توجه بیشتری به این مراکز صورت گیرد. در استان خراسان رضوی، حدود ۵۰۰ کتابفروشی فعال یا نیمهفعال وجود دارد که توجه به وضعیت و ظرفیتهای آنها میتواند به تقویت جریان کتاب و کتابخوانی کمک کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی در بخش دیگری از سخنان خود از برنامهریزی برای ایجاد خانههای شاهنامه در شهرستانهای استان خبر داد و گفت: دستورالعمل این طرح قرار است از سوی مراجع مربوط، از جمله سازمان برنامه و بودجه و معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام شود. مسگرانی ادامه داد: پیشنهاد ما این است که در شهرستانهایی که اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی یا مجتمع فرهنگی و هنری دارند، فضایی بهعنوان خانه شاهنامه اختصاص یابد تا بستری برای شاهنامهخوانی و پژوهشهای تخصصی در این حوزه فراهم شود.
وی همچنین بر ضرورت توجه به زادگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی در روستای پاژ تأکید کرد و گفت: پیشنهاد شده است که خانهای در این روستا که منسوب به فردوسی است، حفظ و مرمت شود و پس از احیا، به پاتوقی فرهنگی برای معرفی جایگاه این حکیم بزرگ و اثر ارزشمند او تبدیل گردد.
مسگرانی در ادامه با اشاره به برگزاری آیین تجلیل از پیشکسوتان فرهنگ و هنر خراسان گفت: در این مراسم قرار است از ۷۲ نفر از چهرههای فرهنگی و هنری استان تجلیل شود. از اصحاب رسانه نیز دعوت میکنم در این مراسم حضور داشته باشند و در معرفی این سرمایههای فرهنگی به جامعه، بهویژه نسل جوان، نقشآفرینی کنند. وی افزود: بسیاری از این پیشکسوتان به دلیل کهولت سن با دشواریهایی روبهرو هستند و همین توجه و تکریم میتواند به آنها روحیه ببخشد. برگزاری مراسم تجلیل، بخشی از کار است اما معرفی و تبیین جایگاه این چهرهها و انتقال تجربههای آنان به نسل جوان، مسئولیتی است که رسانهها میتوانند در آن نقشی مهم ایفا کنند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی در پاسخ به پرسشی درباره آخرین وضعیت پروژه پردیس تئاتر مستقل مشهد اظهار کرد: مسئولیت ساختوساز این پروژه بر عهده شهرداری و شورای اسلامی شهر مشهد است. این پروژه در مقاطعی پیشرفت فیزیکی داشته، اما در برخی بخشها نیز کار متوقف شده است. وی ادامه داد: بر اساس اطلاعاتی که در اختیار داریم، توافقهایی برای نگاه به این مجموعه بهعنوان یک ظرفیت ویژه هنری در شرق کشور صورت گرفته و قرار است بودجهریزی برای آن انجام شود. امیدواریم با ازسرگیری عملیات اجرایی، شاهد تکمیل و بهرهبرداری از این مجموعه باشیم.
مسگرانی با تأکید بر اهمیت این پروژه برای زیرساختهای نمایشی استان گفت: با توجه به طراحی پیشبینیشده و استانداردهای مورد نظر، راهاندازی این پردیس میتواند ظرفیتی مدرن و قابل توجه به امکانات نمایشی مشهد و کشور اضافه کند. وی افزود: در سال ۱۴۰۴ نیز از اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان درباره این موضوع نظرخواهی شد و ما پیشنهاد تشکیل هیئت امنایی متشکل از دستگاههای مرتبط با حوزه تئاتر و تشکلهای مردمی و هنری را مطرح کردیم. امیدواریم این موضوع از سوی شهرداری و شورای اسلامی شهر مشهد پیگیری شود و زمینه تحقق این پروژه فراهم آید.
مسگرانی همچنین در پاسخ به پرسشی درباره ضوابط اجرای نمایش در ایام شهادت گفت: ضوابط مشخصی در این زمینه وجود دارد و بهطور کلی، اجرای نمایشهای طنز در شب و روز شهادت و روز پس از آن با محدودیتهایی همراه است. با این حال، برای بررسی دقیق مصادیق و شرایط صدور مجوز اجراها، لازم است جزئیات دستورالعمل از مسئولان مربوط در اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی پیگیری شود.
یوسف امینی، معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی نیز از برگزاری سیوچهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران از ۲۳ تا ۳۰ آبان خبر داد و گفت: جلسات کارشناسی و هماهنگی این رویداد در استان آغاز شده و به شهرستانها نیز ابلاغ شده است که ستاد هفته کتاب را به ریاست فرماندار و دبیری رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان تشکیل دهند. وی با بیان اینکه هدف اصلی هفته کتاب، معرفی و توجه به همه فعالان چرخه تولید و عرضه کتاب است، اظهار کرد: تولید یک کتاب حاصل تلاش گروههای مختلفی از جمله نویسنده، ناشر، کتابفروش، ویراستار، تصویرگر، فعالان بخشهای فنی و افرادی است که در تبلیغ و معرفی کتاب نقش دارند. هفته کتاب فرصتی است تا این اضلاع مختلف دیده شوند و مورد توجه قرار گیرند.
امینی افزود: همافزایی میان فعالان حوزه کتاب و تسهیل فعالیتهای آنان، در نهایت باید به شکلگیری جامعهای کتابخوان کمک کند. کتاب یکی از دیرپاترین تولیدات فرهنگی است و باید در طول سال نیز توجه بیشتری به آن صورت گیرد.
معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی در ادامه به موضوع برگزاری نمایشگاه کتاب مشهد اشاره کرد و گفت: آخرین نمایشگاه کتاب مشهد در آبان سال ۱۳۹۸ برگزار شد و پس از شیوع کرونا، برگزاری این رویداد با وقفه مواجه شد. در سالهای اخیر نیز خانه کتاب و معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بهعنوان متولیان این حوزه، بازنگری در شیوه برگزاری نمایشگاههای کتاب را در دستور کار قرار دادهاند. وی ادامه داد: در همین راستا، رایزنیها و هماهنگیهایی با خانه کتاب انجام شده است و قرار است جلسهای با حضور نمایندگان استانداری، آستان قدس رضوی، شهرداری و برخی فعالان غیردولتی برگزار شود تا ابعاد مختلف برگزاری نمایشگاه کتاب در مشهد، از نظر کمیت و کیفیت، بررسی شود.
امینی با تأکید بر ضرورت توجه به منافع همه گروههای مرتبط با نمایشگاه کتاب اظهار کرد: در طراحی شیوه برگزاری این رویداد باید منافع ناشران، کتابفروشان و خریداران کتاب بهطور همزمان مورد توجه قرار گیرد. وی با اشاره به اعتراض برخی کتابفروشان به شیوه برگزاری نمایشگاهها در سالهای گذشته گفت: کتابفروشان در طول سال هزینههایی مانند اجاره محل، مالیات و حقوق نیروی انسانی را پرداخت میکنند، اما برگزاری نمایشگاه در بازهای کوتاه و حضور ناشران از استانهای مختلف ممکن است بخشی از مشتریان آنها را به سمت نمایشگاه سوق دهد و موجب زیان این واحدها شود. این موضوع یکی از دلایل طرح بازنگری در شیوه برگزاری نمایشگاههای کتاب بوده است.
معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی افزود: تلاش میکنیم با بررسی دیدگاههای مختلف، به مدلی مناسب برای برگزاری نمایشگاه برسیم که در نهایت منافع خریداران و مخاطبان کتاب، بهعنوان گروه هدف اصلی، تأمین شود. پس از جمعبندی مذاکرات و تصمیمگیری درباره شیوه برگزاری، جزئیات آن اطلاعرسانی خواهد شد.
امینی در بخش دیگری از سخنان خود از فعالان انجمنهای ادبی استان خواست برای ثبت انجمنهای خود در سامانه مربوط اقدام کنند و گفت: خراسان رضوی از پیشینهای طولانی در فعالیت انجمنهای ادبی برخوردار است. از جمله نمونههای تاریخی این جریان، تأسیس و ثبت انجمن ادبی فردوسی به همت زندهیاد غلامرضا قدسی در سال ۱۳۲۵ است که از نخستین انجمنهای ادبی رسمی استان به شمار میرود. وی افزود: با توجه به فعالیت انجمنهای متعدد در سطح استان، سامانهای در خانه کتاب برای ثبت این انجمنها در نظر گرفته شده است تا مدیران آنها با مراجعه به سامانه، مراحل ثبت را انجام دهند و شناسه حقوقی دریافت کنند.
معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی همچنین از امکان معرفی کتابهای نویسندگان و ناشران استان برای بررسی در کمیته خرید کتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی خبر داد. وی اظهار کرد: محدودیتی برای هماهنگی و ارسال آثار در این زمینه وجود ندارد. نویسندگان و ناشران خراسان رضوی میتوانند کتابهای منتشرشده خود را به همراه یک نسخه از اثر و اعلام وصول آن به ادارهکل ارائه دهند تا برای بررسی به کمیته خرید کتاب معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارسال شود.
امینی در پایان با اشاره به ظرفیت صنعت چاپ خراسان رضوی گفت: بر اساس اعلام ادارهکل امور چاپ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، حدود یکچهارم صادرات محصولات چاپی کشور از خراسان رضوی انجام میشود که این موضوع نشاندهنده توسعه زیرساختهای صنعت چاپ در استان است. وی افزود: بخشی از محصولات چاپی استان به کشورهای افغانستان، عراق و برخی کشورهای آسیای میانه صادر میشود. همچنین سال گذشته کتاب شاهنامه در شمارگان بیش از دو میلیون نسخه برای کشور تاجیکستان در ایران به چاپ رسید که بخش عمدهای از این آثار در چاپخانههای خراسان رضوی تولید شد. معاون فرهنگی و رسانهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی تأکید کرد: این ظرفیت میتواند در توسعه اقتصاد فرهنگ و هنر و تقویت جایگاه استان در صنعت چاپ و صادرات محصولات فرهنگی نقش مؤثری داشته باشد.
محسن سمیع، معاون هنری ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی نیز در ادامه این نشست، از ارسال ۷۷ اثر صحنهای به دبیرخانه سیوششمین جشنواره تئاتر استان خبر داد و گفت: آثار رسیده در مرحله بازبینی قرار دارند و انتخاب نهایی بر اساس کیفیت هنری، تخصص هیئت بازبین و انطباق آثار با موضوعات جشنواره انجام میشود. وی اظهار کرد: امسال با توجه به شرایط موجود، بخش نمایشهای خیابانی در جشنواره برگزار نمیشود و تمام ۷۷ اثر ثبتشده در بخش صحنهای در حال بررسی هستند. بازبینی آثار مشهد طی روزهای شنبه، یکشنبه و دوشنبه انجام شده است و از روز سهشنبه، آثار ثبتشده از شهرستانهای تربتجام، تربتحیدریه، سبزوار، قوچان، تایباد، کاشمر، بردسکن، نیشابور و جوین مورد بازبینی قرار میگیرند.
سمیع با اشاره به محدودیت ظرفیت سالنها و زمان برگزاری جشنواره افزود: طبیعی است که همه آثار امکان حضور در مرحله نهایی را نداشته باشند و بخشی از آنها کنار گذاشته شوند. معیار اصلی در این مرحله، کیفیت هنری آثار است و هیئت بازبین با توجه به تخصص خود در زمینههایی همچون نمایشنامهنویسی، کارگردانی و اجرای صحنهای، آثار را ارزیابی میکند. وی ادامه داد: انتخاب آثار به هیات بازبین سپرده شده است و ما نیز به تخصص و نظر فنی این هیئت اعتماد داریم. همانطور که در مرحله صدور مجوز اجرا، شورای نظارت متن و اجرای نمایشها را بررسی میکند، در مرحله انتخاب آثار جشنواره نیز باید به نظر تخصصی اعضای هیئت بازبین توجه شود.



