یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان؛ فرصتی برای ارتقای نشاط فرهنگی

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری الفبای رشد، مریم توکلی با ابراز خوشحالی از برگزاری یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان اظهار داشت: از مسئولان مربوطه قدردانی میکنم که این فرصت ارزشمند را برای شهر زنجان فراهم کردهاند. برگزاری نمایشگاه کتاب پس از مدتها، شور و نشاط زیادی را در فضای شهر ایجاد کرده و میتواند بستر رشد و بالندگی فرهنگی را مهیا کند. بازدید از نمایشگاه کتاب موجب شده است تا برخی از افرادی که شاید اهل مطالعه نباشند، بهطور ناخودآگاه با کتاب ارتباط برقرار کنند.
وی در خصوص میزان پاسخگویی نمایشگاه کتاب به نیازهای مطالعاتی مخاطبان این استان بیان کرد: اگر نمایشگاه کتاب تنها به فروش کتابهای پرفروش بسنده کند، ممکن است فقط بخشی از نیازهای مطالعاتی مردم را پوشش دهد. پاسخگویی به نیازهای متنوع مخاطبان مستلزم آن است که کتابهای تخصصی، ادبیات بومی، بهویژه آثار تاریخ شفاهی استان و کتابهای نویسندگان محلی نیز در کنار آثار پرفروش مورد توجه قرار گیرند. تنوع بیشتر غرفهها و حضور پررنگتر ناشران استانی میتواند رضایت مخاطبان را افزایش دهد.
نویسنده کتاب «راحله؛ زندگینامه شهید قیاسعلی نجفی راد» با تأکید بر ضرورت تداوم حمایت از ترویج کتاب و کتابخوانی افزود: برگزاری نمایشگاه کتاب در یک بازه زمانی مشخص نباید به پایان فعالیتهای فرهنگی در این حوزه منجر شود. فراهمکردن تسهیلات خرید کتاب، اختصاص یارانههای حمایتی به دانشجویان و دانشآموزان و ایجاد فرصت برای گفتوگوی نویسندگان بومی با مخاطبان باید در اولویت برنامههای فرهنگی قرار گیرد.
توکلی با اشاره به جایگاه آثار نویسندگان زنجانی در بازار نشر کشور گفت: متأسفانه آثار نویسندگان زنجانی کمتر در ویترین کتابفروشیهای بزرگ دیده میشود. برای معرفی این آثار به برنامهریزی هدفمند نیاز داریم. برگزاری نشستهای نقد و بررسی کتاب در سطح کشور، همکاری با ناشران معتبر برای انتشار آثار نویسندگان زنجانی و حمایت از ترجمه این آثار به زبانهای دیگر میتواند زمینه معرفی آنها در سطح ملی و بینالمللی را فراهم کند.
وی با تأکید بر اهمیت معرفی فرهنگ و هویت زنجان افزود: این موضوع یکی از مهمترین بخشهای فعالیتهای فرهنگی مرتبط با نمایشگاه کتاب است. اختصاص غرفهای ویژه به فرهنگ استان یا برگزاری برنامههایی مانند «عصر خاطره با بزرگان زنجان» میتواند فرصتی برای روایت تاریخ، معرفی نویسندگان و شناساندن گویش و آدابورسوم این منطقه باشد. بازدیدکنندگان از شهرهای دیگر باید بتوانند زنجان را از طریق کتابها و آثار مکتوب نویسندگان آن نیز بشناسند.
نویسنده کتاب «بهتر از مجنون» با تأکید بر اهمیت حضور نویسندگان استان در نمایشگاههای کتاب ملی ادامه داد: وقتی یک نویسنده زنجانی در نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران حضور پیدا میکند و آثارش را به مخاطبان معرفی میکند، زمینه دیدهشدن ظرفیتهای فرهنگی و ادبی زنجان نیز فراهم میشود. این حضور به تقویت برند فرهنگی و هنری شهر کمک میکند و اعتمادبهنفس نویسندگان را برای ارائه آثارشان در سطح گستردهتر افزایش میدهد.
توکلی درباره استقبال مردم از آثار نویسندگان بومی گفت: مردم زنجان همواره برای اصالت و هویت خود اهمیت قائلاند، اما ارتباط میان نویسنده و خواننده به زمینهسازی و ایجاد پل ارتباطی نیاز دارد. برگزاری نشستهای ادبی، برنامههای گروهی کتابخوانی و حضور نویسندگان در مدارس و دانشگاهها میتواند فاصله میان نویسندگان و مخاطبان را کاهش دهد.
نویسنده کتاب «مرا با تُ میشناسند» راهکارهایی خود برای تسهیل دسترسی مردم به کتاب را به این شرح بیان کرد: اختصاص هدفمند یارانه خرید کتاب، بهویژه برای مناطق کمبرخوردار و مدارس، ایجاد کتابخانههای سیار در محلهها و برگزاری نمایشگاههای کتاب کوچک محلی در مناطق مختلف شهر میتواند دسترسی مردم به کتابهای ارزانتر و منابع امانی را آسانتر کند.
توکلی نقش مدارس و دانشگاهها را در ترویج مطالعه مهم دانست و گفت: مدارس و دانشگاهها از مهمترین پایگاههای ترویج کتابخوانی هستند. ایجاد برنامههایی مانند «زنگ لذت خواندن» در مدارس و فراهمکردن فضای مطالعه آزاد در دانشگاهها، به دور از دغدغههای نمره و امتحان، میتواند به گسترش فرهنگ مطالعه کمک کند. کتابخانههای عمومی نیز باید به پاتوقهای فرهنگی پویا تبدیل شوند و زمینه تعامل و فعالیت جمعی علاقهمندان به کتاب را فراهم کنند.
وی درباره ضرورت تداوم فعالیتهای فرهنگی پس از پایان نمایشگاه کتاب بیان کرد: نمایشگاههای کتاب کوتاهمدت، بهویژه نمایشگاههای کتاب هفتروزه میتوانند جرقهای برای آغاز فعالیتهای فرهنگی باشند. برای حفظ این جریان، میتوان باشگاههای محلی کتابخوانی راهاندازی کرد تا علاقهمندان پس از پایان نمایشگاه کتاب نیز بهصورت ماهانه گرد هم بیایند. دعوت از نویسندگان زنجانی به مدارس در طول سال نیز میتواند به تداوم ارتباط دانشآموزان با کتاب و نویسندگان کمک کند.
توکلی در پایان درباره معیارهای ارزیابی موفقیت نمایشگاه کتاب گفت: موفقیت نمایشگاه را نمیتوان فقط با میزان فروش سنجید؛ تعداد افرادی که پس از نمایشگاه کتاب مطالعه کتابهای تازه را آغاز میکنند نیز اهمیت دارد. اگر برگزاری نمایشگاه کتاب به شکلگیری یک گروه کوچک کتابخوانی در محلهای منجر شود یا چند نفر با نویسندهای از شهر خود آشنا شوند و آثار او را بخوانند، میتوان گفت این رویداد به یکی از اهداف مهم خود دست یافته است.
یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان به همت خانه کتاب و ادبیات ایران، با همکاری اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان و حمایت معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، از ۱۸ تا ۲۴ مهر ۱۴۰۵ در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی زنجان (کاسپین) برگزار میشود.



